Migraine kan je dagelijks leven flink verstoren. Er zijn medicijnen die een migraineaanval kunnen stoppen of klachten kunnen verminderen. Welke medicatie het beste werkt, verschilt per persoon.
In dit artikel lees je welke soorten migrainemedicijnen er zijn, hoe ze werken, welke bijwerkingen er zijn en waar je op moet letten bij het gebruik.
Welke soorten medicijnen zijn er bij migraine?
Er zijn twee soorten migrainemedicijnen:
- Aanvalsmedicatie: Deze medicijnen neem je als de aanval begint. Ze helpen tegen de pijn en misselijkheid.
- Preventieve medicatie (voorkomende medicatie): Deze medicijnen gebruik je chronisch (bijvoorbeeld iedere dag, week of maand). Ze zorgen dat je minder vaak een migraineaanval krijgt.
Aanvalsmedicatie bij migraine
Als een migraineaanval begint, wil je dat de pijn snel afneemt. Afhankelijk van hoe erg de aanval is, zijn er verschillende opties.
Gewone pijnstillers en misselijkheidsremmers
Bij milde tot matige migraine begint de behandeling vaak met een ‘gewone’ pijnstiller:
- Paracetamol: Neem als volwassene direct 1000 mg in. Een te lage dosering doet vaak niets tegen migraine. Bij misselijkheid kunnen paracetamol zetpillen gebruikt worden.
- Ontstekingsremmende pijnstillers (NSAIDs): zoals ibuprofen of naproxen. Deze zijn vaak sterker dan paracetamol.
- Middelen tegen misselijkheid (anti-emetica): zoals domperidon of metoclopramide. Deze medicijnen verminderen de misselijkheid.
Specifieke migrainemedicijnen bij een aanval
Pijnstillers werken niet bij iedereen goed genoeg. Een arts kan in zulke gevallen triptanen voorschrijven. Triptanen maken de bloedvaten in je hersenen smaller en werken ze op de zenuwen in je hersenen.
Bekende triptanen zijn:
- Sumatriptan (Imigran)
- Rizatriptan (Maxalt)
- Zolmitriptan (Zomig)
- Eletriptan, frovatriptan, naratriptan en almotriptan
Triptanen zijn er als tablet, smelttablet, neusspray en injectie. Een neusspray of injectie werkt snel en is handig als je veel moet overgeven.
Werken triptanen niet? Of mag je ze niet gebruiken, bijvoorbeeld door problemen met je hart of bloedvaten? Dan zijn er nieuwere medicijnen die je bloedvaten niet verkleinen. Daarom zijn ze veiliger bij hart- en vaatproblemen.
- Rimegepant (Vydura): Dit medicijn stopt de werking van een stofje (het eiwit CGRP) in je lichaam tijdens een aanval.
- Lasmiditan (Rayvow): Dit medicijn werkt op ongeveer dezelfde manier als de triptanen, maar heeft iets meer bijwerkingen.
Migrainemedicijnen om aanvallen te voorkomen
Heb je 15 of meer hoofdpijndagen per maand (chronische migraine)? Werken aanvalsmedicijnen niet goed genoeg? Dan kun je migrainemedicijnen krijgen om aanvallen te voorkomen.
Klassieke preventieve medicatie voor migraine
- Bètablokkers (zoals propranolol of metoprolol). Dit zijn medicijnen tegen een hoge bloeddruk. Ze zorgen dat je hart rustiger klopt en dat bloedvaten meer ontspannen. Hierdoor raken de bloedvaten in je hoofd minder snel geïrriteerd en krijg je minder vaak migraine.
- Anti-epileptica (zoals topiramaat of valproïnezuur). Dit zijn medicijnen tegen epilepsie. Ze maken je hersenen rustiger als er te veel prikkels zijn. Daardoor krijgen de zenuwen in je hoofd minder snel een signaal dat zorgt voor een migraineaanval.
- Bloeddrukverlagers (zoals candesartan). Dit zijn ook medicijnen die de bloeddruk verlagen. Ze ontspannen je bloedvaten. Dit helpt om reacties in je hoofd te stoppen die een migraineaanval kunnen starten.
- Antidepressiva (zoals amitriptyline). Dit zijn medicijnen die helpen bij somberheid of angst. In een lage dosering werken ze ook goed tegen pijn. Ze zorgen voor meer stofjes in je hersenen die pijn wegnemen. Daardoor is je hoofd minder gevoelig voor migraine.
CGRP-remmers
Voor mensen met ernstige of chronische migraine zijn er CGRP-remmers. CGRP is een eiwit in het lichaam dat een grote rol speelt bij het ontstaan van migraine. CGRP-remmers blokkeren dit eiwit.
Er zijn CGRP-remmers in injectie- en pilvorm:
- Erenumab is een medicijn in injectievorm dat je 1x per 4 weken spuit. Een bekend merk van erenumab is Aimovig.
- Fremanezumab is een medicijn in injectievorm. Je spuit dit medicijn 1x per maand 1 injectie of 1x per 3 maanden 3 injecties in overleg met je arts. Een bekend merk van fremanezumab is Ajovy.
- Galcanezumab is een medicijn in injectievorm dat je 1x per maand spuit. Een bekend merk van galcanezumab is Emgality.
- Atogepant is een medicijn in pilvorm dat je 1x per dag slikt. Een bekend merk van Atogepant is Aquipta.
- Rimegepant is een medicijn in pilvorm dat je om de dag slikt om migraineaanvallen te voorkomen. Je kan dit medicijn ook alleen gebruiken bij aanvallen. Je neemt het medicijn dan 1 keer per dag. Een bekend merk van rimegepant is Vydura. Dit medicijn wordt nog niet vergoed.
Botulinetoxine (Botox)-behandeling
Bij chronische migraine (15 of meer hoofdpijndagen per maand) kan een arts behandelen met botulinetoxine. Een bekend merk van botulinetoxine is Botox. Een specialist geeft dan kleine prikjes in de spieren van je hoofd en nek om de spieren en zenuwen te ontspannen.
Wat is medicatieovergebruikshoofdpijn (MOH)?
Gebruik je te vaak medicijnen tegen hoofdpijn? Dan kunnen de medicijnen zélf juist extra hoofdpijn veroorzaken. Dit heet medicatieovergebruikshoofdpijn (MOH).
Let dus goed op:
- Gebruik gewone pijnstillers (zoals ibuprofen of paracetamol) niet meer dan 15 dagen per maand.
- Gebruik triptanen of andere aanvalsmedicatie niet meer dan 10 dagen per maand.
Krijg je toch meer hoofdpijn? Bespreek dit met je arts of apotheker. Soms is het nodig om tijdelijk helemaal te stoppen met de pijnstillers om de cirkel te doorbreken.
Welke migrainemedicijnen passen het beste bij mij?
Er is niet één medicijn dat voor iedereen het beste werkt. Je arts gaat met jou kijken naar:
- Hoe vaak je aanvallen hebt en hoe erg ze zijn.
Welke klachten je hebt (zoals misselijkheid of aura). - Welke bijwerkingen je hebt.
- Andere gezondheidsproblemen of medicijnen die je gebruikt.
- Of je zwanger bent of wilt worden.
Soms moet je verschillende middelen of doseringen proberen voordat je de juiste behandeling vindt.
Waarom moet ik migrainemedicijnen opbouwen?
Het vinden van de juiste behandeling is vaak een zoektocht. Artsen werken daarom met een stappenplan: je begint met een lichte behandeling en stapt pas over naar zwaardere middelen (zoals triptanen of CGRP-remmers) als dat nodig is.
Elk nieuw medicijn heeft een proefperiode nodig. Bij aanvalsmedicatie moet je een middel vaak tijdens 2 tot 3 verschillende aanvallen proberen om te zien of het echt werkt. Bij preventieve medicatie duurt een proefperiode soms wel 2 tot 3 maanden voordat je effect merkt.
Met een hoofdpijndagboek houd je bij of een medicijn werkt. Hierin noteer je:
- Hoe vaak je een aanval hebt.
- Hoe hevig de pijn is.
Welke medicijnen je hebt ingenomen en of ze geholpen hebben. - Mogelijke bijwerkingen.
Deze informatie helpt je arts bij het bepalen van de juiste behandeling voor jou.
Welke bijwerkingen zijn er bij migrainemedicijnen?
Net als alle medicijnen kan migrainemedicatie bijwerkingen geven. Dit verschilt per persoon en per middel.
- Bij triptanen: een drukkend of zwaar gevoel op de borst, nek of keel, duizeligheid, vermoeidheid en tintelingen.
- Bij bètablokkers: een tragere hartslag, koude handen en voeten en vermoeidheid.
- Bij CGRP-remmers: reacties op de plek van de prik (zoals roodheid of jeuk) en verstopping (obstipatie).
Heb je veel last van bijwerkingen? Stop niet zomaar zelf met je medicijnen, maar overleg altijd met je arts of apotheker.
Veelgestelde vragen over migrainemedicatie
Neem een triptaan in zodra de hoofdpijnfase van de migraine begint. Heb je migraine met aura? Wacht dan tot de aurafase voorbij is en de hoofdpijn begint. Als je de triptaan te vroeg inneemt (tijdens de aurafase), werkt het medicijn vaak minder goed.
Dat een triptaan de ene keer wel werkt en de andere keer niet, kan verschillende oorzaken hebben.
- Te laat ingenomen: Als je wacht tot de aanval al heel heftig is, neemt je lichaam de werkzame stof minder goed op.
- Te vroeg ingenomen: Neem je de triptaan al in tijdens de aurafase (voor de hoofdpijn begint)? Dan werkt het medicijn vaak minder goed tijdens de hoofdpijnfase.
- Ernst van de aanval: Niet elke migraineaanval is even heftig. Bij een erg zware aanval heeft het medicijn soms meer moeite om de pijn te onderdrukken.
- Geen migraine: Soms is een hoofdpijnaanval geen migraine, maar bijvoorbeeld spanningshoofdpijn. Triptanen werken alleen tegen migraine of clusterhoofdpijn.
Werkt een triptaan bij meerdere aanvallen achter elkaar niet? Overleg dan met je arts. Soms helpt een ander type triptaan of een andere toedieningsvorm (zoals een neusspray of injectie) beter.
Ja, maar er gelden strenge voorwaarden. Je komt vaak pas in aanmerking als je migraine hebt en minstens twee of drie andere preventieve medicijnen hebt geprobeerd zonder voldoende resultaat. De neuroloog kan CGRP-remmers voorschrijven voor je.
Paracetamol is de veiligste keuze tijdens de zwangerschap. Veel andere middelen, zoals bloeddrukverlagers of anti-epilepsiemedicijnen, kunnen een risico hebben. Bespreek een kinderwens of zwangerschap daarom altijd met je arts.
Als je migraine hebt en gewone pijnstillers, zoals paracetamol en ibuprofen, niet of onvoldoende werken. Is dit het geval bij jou? Bespreek dit dan met je huisarts of neuroloog.
CGRP-remmers zijn speciale medicijnen voor mensen met episodische of chronische migraine. Er zitten 3 voorwaarden aan het gebruik van CGRP-remmers:
- Een neuroloog heeft bepaald dat je migraine hebt.
- Je hebt minstens 4 migraine-dagen per maand.
- Je al eerder minimaal twee of drie andere preventieve medicijnen (zoals bètablokkers) hebt geprobeerd en deze niet genoeg hielpen of te veel bijwerkingen gaven.
- Je hebt een behandeling met botulinetoxine gehad, maar deze hielp ook onvoldoende.
Dat hangt af van het medicijn en hoe je je voelt:
- Triptanen: Triptanen kunnen bijwerkingen geven zoals duizeligheid, slaperigheid of een suf gevoel. Voel je je duizelig of suf? Stap dan niet achter het stuur. Heb je geen last van bijwerkingen en is de migraineaanval voorbij? Dan mag je 4 uur na inname autorijden.
- Voor lasmiditan geldt dat je 8 uur na inname niet mag autorijden.
- Tijdens een aanval: Rijd sowieso niet als je midden in een migraineaanval zit. Door de hevige pijn, misselijkheid en problemen met zien (zoals bij een aura) is autorijden niet veilig.
- Overige medicijnen: Sommige preventieve medicijnen of middelen tegen misselijkheid hebben een gele waarschuwingssticker. Heeft jouw medicijn deze sticker? Dan mag je niet autorijden.
Ja. Gebruik je meer dan 10 dagen per maand triptanen? Of gebruik je meer dan 15 dagen gewone pijnstillers (zoals paracetamol of ibuprofen)? Je kunt dan medicatieovergebruikshoofdpijn (MOH) krijgen van de medicijnen zelf. Bespreek het altijd met je arts als je dit ervaart.
